ΗΠΑ: Ανοίγει ο δρόμος για τη θεραπεία του Αλτσχάιμερ

Το πρόβλημα με το Αλτσχάιμερ μέχρι τώρα ήταν ότι δεν μπορούσε να μελετηθεί σε πραγματικό χρόνο, παρά μόνο σε νεκρούς εγκεφάλους. Έτσι διενεργούνταν πειράματα σε ποντίκια που υπέφεραν από μία παρεμφερή νόσο. Τώρα όμως, η έρευνα θα μπορεί να χρησιμοποιεί καλλιέργειες ανθρωπίνων εγκεφαλικών κυττάρων, το λεγόμενο «Αλτσχάιμερ σε τρυβλίο( εργαστηριακό δοχείο) ». Οι ερευνητές, με επικεφαλής τους Ρούντολφ Τάντζι και Ντου Γέον Κιμ του Γενικού Νοσοκομείου της Μασαχουσέτης, αρχικά καλλιέργησαν εμβρυικά βλαστικά κύτταρα μαζί με ορισμένες χημικές ουσίες, μετατρέποντάς τα σε νευρώνες εγκεφάλου. Στη συνέχεια, εισήγαγαν στα εγκεφαλικά κύτταρα γονίδια που προκαλούν Αλτσχάιμερ καλλιεργώντας τα ξανά σε εργαστηριακά δοχεία (τρυβλία). Έτσι μπόρεσαν να μελετήσουν την εξέλιξη της νόσου.

Αν και ένα τρυβλίο εργαστηρίου δεν μπορεί να αποτελέσει πλήρη προσομοίωση ενός κανονικού εγκεφάλου, καθώς δεν διαθέτει μερικά βασικά συστατικά (π.χ. ανοσοποιητικά κύτταρα), παρόλα αυτά συνιστά μεγάλη πρόοδο σε σχέση με τα σημερινά μέσα που διαθέτει η έρευνα. Επιπλέον, η μελέτη επιβεβαίωσε την κυρίαρχη υπόθεση ότι το πρώτο βήμα για την εξελικτική πορεία του Αλτσχάιμερ είναι η εναπόθεση της πρωτεΐνης βήτα- αμυλοειδούς στον εγκέφαλο.

Η μέθοδος «Αλτσχάιμερ σε τρυβλίο» έχει πολλά πλεονεκτήματα. Αρχικά, θα επιτρέψει μεγάλη εξοικονόμηση χρόνου και χρημάτων για την ανάπτυξη νέων φαρμάκων.

Όπως δήλωσε ο ειδικευμένος στη νόσο Αλτσχάιμερ ερευνητής δρ Π. Μουράλι Ντοραϊσγουάμι του Πανεπιστημίου Ντιουκ, πρόκειται για ένα γιγάντιο βήμα προόδου, το οποίο μπορεί να επιταχύνει δραματικά τις δοκιμές νέων φαρμάκων. Εξίσου ενθουσιασμένοι δήλωσαν άλλοι επιστήμονες από το επίτευγμα που θα διευκολύνει σημαντικά τη δουλειά τους. Οι επιστήμονες ανέφεραν ότι, όπως διαπίστωσαν από την καλλιέργεια των εγκεφαλικών κυττάρων, όντως η εναπόθεση του βήτα- αμυλοειδούς είναι αρκετή για να «πυροδοτήσει» τη δημιουργία καταστροφικών πλακών, τον θάνατο των νευρώνων και τη διάχυτη εγκεφαλική φλεγμονή, έναν φαύλο κύκλο με κατάληξη τον μαζικό θάνατο των κυττάρων του εγκεφάλου.

Όπως ανέφερε ο δρ. Τάντζι, το νέο σύστημα είναι δυνατό να χρησιμοποιηθεί και για άλλες νευροεκφυλιστικές διαταραχές, με επαναστατικές συνέπειες στην ανακάλυψη φαρμάκων, από άποψη ταχύτητας, κόστους και μελέτης της φυσιολογίας. Ο δρ. Τάντζι, εξήγησε ότι η δοκιμή νέων φαρμάκων σε ποντίκια παίρνει πάνω από ένα έτος και είναι πολύ δαπανηρή ενώ το νέο μοντέλο που σχεδίασαν, μειώνει το χρόνο δοκιμής φαρμάκων σε λίγους μήνες, χωρίς να διενεργούνται πειράματα σε ζώα.

Η ομάδα του Τάντζι ξεκινά τη δοκιμή 1.200 φαρμάκων που ήδη βρίσκονται σε κυκλοφορία για άλλες παθήσεις αλλά ίσως να μπορούν να χρησιμοποιηθούν και για την αντιμετώπιση του Αλτσχάιμερ όπως και άλλων 5.000 πειραματικών.

Η έρευνα δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό "Nature".

Επιμέλεια: Μαρία Τσαγγάρη

Πηγή: ΑΠΕ