1 στα 100 άτομα πάσχει από Κοιλιοκάκη (δυνανεξία στη γλουτένη)

Όπως  αναφέρει σε ανακοίνωση του ο Συνδέσμου Κοιλιοκάκης Κύπρου η Κοιλιοκάκη είναι μια χρόνια αυτοάνοση ασθένεια, η οποία προκαλείται από τη δυσανεξία στη γλουτένη, η οποία περιέχεται στο σιτάρι, σίκαλη, κριθάρι, επιμολυσμένη βρώμη, στις υβριδικές τους ποικιλίες και στα παράγωγα αυτών.
Σύμφωνα με το Σύνδεσμο, 1 στα 100 άτομα πάσχει από Κοιλιοκάκη, αναλογία που εξυπακούει ότι στην Ευρώπη τα άτομα που πάσχουν από Κοιλιοκάκη είναι περίπου 7 εκατομμύρια, ωστόσο, μόνο 12% έως 15% των πασχόντων έχουν διαγνωστεί.
Ο Σύνδεσμος προσθέτει ότι στην Κύπρο είναι περιορισμένος ο αριθμός των συμπολιτών μας που έχουν διαγνωστεί με Κοιλιοκάκη και αναφέρει ότι σε όλη την Ευρώπη τα άτομα με Κοιλιοκάκη χρειάζονται ακριβή και γρήγορη διάγνωση και ότι ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (Π.Ο.Υ) αναφέρει ότι κάθε άνθρωπος έχει «δικαίωμα να απολαμβάνει το υψηλότερο δυνατό επίπεδο υγείας», που για τα άτομα με Κοιλιοκάκη, αυτό εξυπακούει γρήγορη διάγνωση ως το πρώτο και σημαντικότερο βήμα.

Ποια είναι τα συμπτώματα της Κοιλιοκάκης;

Η κοιλιοκάκη επηρεάζει διαφορετικά το κάθε άτομο.  Η κοιλιοκάκη μπορεί να εμφανίσει έως και 300 διαφορετικά συμπτώματα αρκετά εκ των οποίων είναι δυσδιάκριτα ή φαινομενικά άσχετα μεταξύ τους.
Υπάρχουν εκατοντάδες σημάδια και συμπτώματα της κοιλιοκάκης και αρκετά είναι επίσης τα άτομα που δεν παρουσιάζουν κανένα απολύτως σύμπτωμα (περίπου το 50%-60% των νοσούντων).  Σε τέτοιες περιπτώσεις το μη-κατεστραμμένο μέρος του λεπτού εντέρου είναι σε θέση να απορροφά επαρκή ποσότητα θρεπτικών ουσιών ώστε να προλαμβάνονται τα συμπτώματα.  Παρόλα αυτά και τα άτομα χωρίς καθόλου συμπτώματα διατρέχουν τον ίδιο κίνδυνο επιπλοκών που σχετίζονται με την Κοιλιοκάκη.
Τα συμπτώματα είναι πιθανόν να εμφανιστούν ή και να μην εμφανιστούν στο πεπτικό σύστημα. Για παράδειγμα ένα άτομο μπορεί να εμφανίσει διάρροια και κοιλιακούς πόνους σε αντίθεση με κάποιο άλλο που μπορεί να εμφανίσει στειρότητα ή αναιμία.  Κάποια άτομα εμφανίζουν κοιλιοκάκη από την παιδική τους ηλικία ενώ άλλα ως ενήλικες.  Η κοιλιοκάκη μπορεί να περιλαμβάνει ένα ή περισσότερα από τα παρακάτω συμπτώματα:
• Συνεχές πρήξιμο και πόνοι στην κοιλιά
• Χρόνια διάρροια/δυσκοιλιότητα
• Εμετοί
• Απώλεια βάρους
• Άχρωμα και δύσοσμα περιττώματα
• Σιδηροπενική αναιμία που δεν ανταποκρίνεται στη θεραπεία με σίδηρο.
• Κούραση
• Μη σωματική ανάπτυξη ή χαμηλό παράστημα
• Καθυστερημένη εφηβεία
• Πόνοι στις αρθρώσεις
• Μυρμήγκιασμα ή μούδιασμα στα πόδια
• Ωχρές πληγές στο στόμα
• Δερματικά εξανθήματα που περιγράφονται με τον όρο ερπητοειδής δερματίτιδα.
• Απώλεια του σμάλτου και της λευκότητας των δοντιών
• Ανεξήγητη στειρότητα, επαναλαμβανόμενες αποβολές
• Οστεοπενία (ήπια μορφή)
• Οστεοπόρωση (σοβαρότερο πρόβλημα οστικής πυκνότητας)
• Περιφερική νευροπάθεια
• Ψυχιατρικές διαταραχές όπως άγχος ή κατάθλιψη

Ποια συμπτώματα εμφανίζονται συνήθως σε παιδιά και ενήλικες;
Τα παιδιά παρουσιάζουν συνήθως τα πιο «κλασικά» σημάδια της κοιλιοκάκης στα οποία περιλαμβάνονται και τα προβλήματα ανάπτυξης (μη σωματική ανάπτυξη, χρόνια διάρροια/δυσκοιλιότητα, συνεχές πρήξιμο και πόνοι στην κοιλιά, κούραση, ευερεθιστικότητα).
Οι ενήλικες συνήθως εμφανίζουν συμπτώματα τα οποία δεν είναι εξ’ ολοκλήρου γαστροεντερικής φύσης.  Πρόσφατη έρευνα απέδειξε ότι μόνο το ένα τρίτο των ενήλικων ατόμων που έχουν διαγνωσθεί με κοιλιοκάκη έχει παρουσιάσει το σύμπτωμα της διάρροιας.  Η απώλεια βάρους επίσης δεν αποτελεί σύνηθες σημάδι.  Η συνηθέστερη ένδειξη κοιλιοκάκης στα ενήλικα άτομα είναι η σιδηροπενική αναιμία που δεν ανταποκρίνεται στη θεραπεία με σίδηρο.

Μπορεί να προληφθεί;
Δεν είναι ακόμα γνωστό για ποιο λόγο ορισμένοι άνθρωποι αναπτύσσουν κοιλιοκάκη, αλλά φαίνεται ότι υπάρχει κάποιο οικογενειακό κληρονομικό υπόβαθρο.  Αυτή τη στιγμή, η μόνη συνιστώμενη προληπτική δράση είναι να αποφεύγεται η εισαγωγή τροφίμων που περιέχουν σιτάρι στη δίαιτα των μωρών τουλάχιστον για τους έξι πρώτους μήνες ζωής τους.
Τι θα πρέπει να κάνουν όσοι υποπτεύονται ότι πιθανώς πάσχουν από τη νόσο;
Θα πρέπει να απευθυνθούν στο γιατρό τους.  Για τη διάγνωση ο γιατρός θα ζητήσει αιματολογικές εξετάσεις και εάν αυτές είναι θετικές τότε εν συνεχεία μία βιοψία του εντέρου, η οποία πραγματοποιείται από ένα γαστρεντερολόγο με ελαφρά νάρκωση του ασθενή στο νοσοκομείο της περιοχής τους.
Δυστυχώς, καθώς η γενική ενημέρωση σχετικά με την κοιλιοκάκη είναι χαμηλή, δεν είναι όλοι οι γιατροί εξοικειωμένοι με τη νόσο.  Επομένως, αν πιστεύετε ότι τα συμπτώματα μπορεί να σχετιστούν με την κοιλιοκάκη, εμμείνετε στην άποψή σας και ζητήστε από το γιατρό σας να κάνετε τις αιματολογικές εξετάσεις για την ανίχνευση στο αίμα ειδικών αντισωμάτων, όπως είναι τα αντισώματα έναντι της γλιαδίνης, του ενδομυίου και της ιστικής τρανσγλουταμινάσης.

Επιμέλεια : Στέλλα Ολυμπίου

Πηγή: ΚΥΠΕ, coeliac.gr