Κρίσιμο υπουργικό συμβούλιο για την Τερέζα Μέι και το Brexit

Στο επίκεντρο της σύσκεψης θα βρεθεί η νέα, τρίτη κατά σειρά πρόταση της πρωθυπουργού για το μοντέλο της μελλοντικής τελωνειακής σχέσης με την ΕΕ.

Η νέα πρόταση, με την ονομασία «Ρύθμιση Τελωνειακής Διευκόλυνσης», ακολουθεί τα δύο αρχικά εναλλακτικά σχέδια της κυβέρνησης, τα οποία απορρίφθηκαν από τις Βρυξέλλες.

Το σχέδιο συντάχθηκε όχι από το Υπουργείο Brexit αλλά από τον επικεφαλής σύμβουλο Brexit της Ντάουνινγκ Στριτ Όλι Ρόμπινς. Διανεμήθηκε στους υπουργούς το απόγευμα της Πέμπτης και ήδη προκαλεί εντονότατες αντιδράσεις από τους πιο σκληροπυρηνικούς Brexiteers.

Η αντίδρασή τους εστιάζεται στην πρόνοια του νέου σχεδίου ότι το Ηνωμένο Βασίλειο θα τηρεί στη μετά-Brexit εποχή ένα «κοινό βιβλίο κανονισμών» με την ΕΕ αναφορικά με τη διαχείριση προϊόντων και αγροτικών προϊόντων.

Το σχετικό έγγραφο επισημαίνει ότι κάτι τέτοιο θα απαιτούσε κοινή δικαιοδοσία των βρετανικών δικαστηρίων και του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, μοντέλο που παραπέμπει στη σχέση της ΕΕ με τη Νορβηγία. Σημειώνεται ότι το λεγόμενο «νορβηγικό μοντέλο» έχει απορριφθεί πολλές φορές στο παρελθόν από την ίδια την κα Μέι ως πρότυπο για τη μελλοντική σχέση Βρετανίας-ΕΕ, ενώ οι Brexiteers το θεωρούν ως ένα μοντέλο υπερβολικά «μαλακού» Brexit.

Την οργή των υπουργών που θέλουν ένα «σκληρό» Brexit έχει προκαλέσει πέρα από την υπαναχώρηση της πρωθυπουργού και η παραδοχή στο έγγραφο του σχεδίου ότι ένα τέτοιο σύστημα μόνιμης κανονιστικής ευθυγράμμισης με την ΕΕ θα περιόριζε το εύρος οποιασδήποτε μελλοντικής διμερούς εμπορικής συμφωνίας με τις ΗΠΑ.

Το τεταμένο κλίμα εντός της κυβέρνησης πριν από τη συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου αντανακλάται και στην απόφαση επτά κορυφαίων ευρωσκεπτικιστών υπουργών, μεταξύ των οποίων οι Μπόρις Τζόνσον, Ντέιβιντ Ντέιβις και Μάικλ Γκόουβ, να συναντηθούν εκτάκτως χθες στο Foreign Office για να συζητήσουν τη νέα πρωθυπουργική πρόταση.

Η κα Μέι φέρεται να έχει διαμηνύσει τους υπουργούς της ότι «πρέπει να κάνουν το καθήκον τους» ώστε να αποκρυσταλλωθεί η βρετανική θέση για τη μελλοντική σχέση με την ΕΕ, καθώς τα χρονικά περιθώρια στενεύουν ασφυκτικά.

Σύμφωνα με το σύνολο των πολιτικών συντακτών στη Βρετανία, η πρωθυπουργός έχει αποφασίσει να στηρίξει την πρότασή της, έστω με μικρές αλλαγές σε διατυπώσεις, ακόμα και αν απειληθεί με παραιτήσεις κορυφαίων υπουργών.

Ένα από τα πολλά δημοσιεύματα της Παρασκευής για τη σύσκεψη στο Τσέκερς επικαλείται πηγή του πρωθυπουργικού γραφείου που αναφέρει πρώτον ότι η κα Μέι έχει ήδη έτοιμη λίστα με πιθανούς αντικαταστάτες υπουργών και δεύτερον ότι σε περίπτωση υποβολής παραιτήσεων δε θα επιτραπεί στους παραιτηθέντες υπουργούς να επιστρέψουν στο Λονδίνο με το υπουργικό αυτοκίνητο. «Στο χωλ θα υπάρχουν κάρτες με τηλέφωνα για την τοπική εταιρεία ταξί», αναφέρει ενδεικτικά η πηγή.

Συντηρητικός βουλευτής που στηρίζει την κα Μέι δήλωσε στο Sky News ότι είναι πιθανό «να στάξει αίμα στο χαλί» του Τσέκερς και ότι η πρωθυπουργός έχει αποφασίσει πως ουδείς αναντικατάστατος.

Μία άλλη γραμμή ανάλυσης αναφέρει πως η νέα πρόταση της Τερέζα Μέι είναι πιο πιθανό παρά όχι να απορριφθεί εκ νέου από τις Βρυξέλλες, ως πρόταση που θα κριθεί πολύ εξειδικευμένη και υπερβολικά ευνοϊκή για το Λονδίνο. Στο πλαίσιο αυτής της ανάλυσης οι εξεγειρόμενοι υπουργοί ίσως θεωρήσουν άσκοπο να παραιτηθούν για ένα σχέδιο που ούτως ή άλλως δε θα προχωρήσει.

Ήδη η κα Μέι έχει παρουσιάσει την πρότασή της στους ηγέτες της Ολλανδίας και της Γερμανίας, τους οποίους επισκέφθηκε μέσα στην εβδομάδα στη Χάγη και στο Βερολίνο αντίστοιχα.

Η συνεδρίαση του υπουργικού συμβουλίου αναμένεται να ξεκινήσει λίγο πριν από το μεσημέρι. Τα αποτελέσματά της δεν αναμένεται να γίνουν γνωστά παρά μόνο ενδεχομένως πολύ αργά τη νύχτα, καθώς θα ζητηθεί από τους υπουργούς να εναποθέσουν τα κινητά τους τηλέφωνα σε ειδικό χώρο στην είσοδο του Τσέκερς, ώστε να μην υπάρξουν διαρροές.