Κόντρα Τραμπ-Στάρμερ για τα νησιά Τσάγκος

Την πιθανότητα μιας διπλωματικής σύγκρουσης μεταξύ της βρετανικής κυβέρνησης και της κυβέρνησης Τραμπ στις ΗΠΑ λόγω των νησιών Τσάγκος στον Ινδικό Ωκεανό ανέδειξε στη Βουλή των Κοινοτήτων ο Νάιτζελ Φάρατζ με ερώτηση προς τον Κιρ Στάρμερ .

Ο ηγέτης του κόμματος Reform UK και φίλος του νικητή των αμερικανικών προεδρικών εκλογών προειδοποίησε ότι ο Ντόναλντ Τραμπ διαφωνεί με την κίνηση του Βρετανού πρωθυπουργού να επιστρέψει στον Μαυρίκιο την κυριαρχία επί των γεωστρατηγικής σημασίας νησιών.

Η συμφωνία προβλέπει τη διατήρηση της στρατιωτικής βάσης που παραχωρεί το Ηνωμένο Βασίλειο στις ΗΠΑ στην τροπική ατόλη Ντιέγκο Γκαρσία, που ανήκει στο σύμπλεγμα του αρχιπελάγους των Τσάγκος.

Προκύπτουν όμως ανησυχίες για αξιοποίηση της συμφωνίας από την Κίνα, ώστε να αυξήσει την επιρροή της στη συγκεκριμένη περιοχή του Ινδικού Ωκεανού, ενδεχομένως και με εγκατάσταση δικής της στρατιωτικής βάσης.

Κατά τον κ. Φάρατζ η αμερικανική κυβέρνηση υπό τον πρόεδρο Τραμπ θα επιχειρήσει να αμφισβητήσει τη συμφωνία της Βρετανίας με τον Μαυρίκιο.

Ρεπορτάζ της εφημερίδας Independent την ίδια ώρα, ανέφερε πως η ομάδα του Ντόναλντ Τραμπ που έχει αναλάβει τη μετάβαση στην εξουσία έχει ήδη ζητήσει νομική συμβουλή από το Πεντάγωνο επί της συμφωνίας, εκφράζοντας πρόθεση πιθανής άσκησης βέτο.

Ο κ. Φάρατζ υπενθύμισε πως ο Μάικ Γουόλτς που επελέγη από τον Τραμπ ως σύμβουλος εθνικής ασφαλείας έχει επικρίνει τη συμφωνία με τον Μαυρίκιο. Πρόσθεσε: «Το Ντιέγκο Γκαρσία μού περιγράφηκε από ανώτερο σύμβουλο του Τραμπ ως το πιο σημαντικό νησί στον πλανήτη σε ό,τι αφορά την Αμερική», συμπλήρωσε ο Βρετανός πολιτικός.

Μετά από την ερώτηση Φάρατζ βρετανικά δημοσιεύματα υπενθύμισαν τις παλαιότερες αρνητικές τοποθετήσεις επί της συμφωνίας για τα Τσάγκος από στελέχη του κύκλου Τραμπ, όπως μεταξύ άλλων ο επόμενος υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο.

Ο υφυπουργός Εξωτερικών του Ηνωμένου Βασιλείου Στίβεν Ντάουτι σχολίασε ότι η συμφωνία με την κυβέρνηση του Μαυρικίου σέβεται το διεθνές δίκαιο και περιέχει ασφαλιστικές δικλείδες κατάσταση της παρουσίας ξένων δυνάμεων ασφαλείας στο αρχιπέλαγος.

«Δε θα είχαμε υπογράψει μια συμφωνία που υπονομεύει οποιαδήποτε από τα συμφέροντα ασφαλείας μας ή τα συμφέροντα των συμμάχων μας», πρόσθεσε ο κ. Ντάουτι. Δήλωσε δε βέβαιος ότι η εξέταση των λεπτομερειών της συμφωνίας από τη νέα αμερικανική κυβέρνηση «θα κατευνάσει τις όποιες ανησυχίες».

Διεθνή φόρα είχαν κρίνει παράνομο το διαχωρισμό των νήσων Τσάγκος από τον Μαυρίκιο που είχε κάνει η Βρετανία πριν από την ανεξαρτησία της πρώην αποικίας το 1968. Στο πλαίσιο αυτού του διαχωρισμού η Βρετανία στην ουσία είχε εκτοπίσει τους κατοίκους των Τσάγκος, τα οποία το Λονδίνο αποκαλούσε Βρετανικό Έδαφος Ινδικού Ωκεανού.

Οι διαπραγματεύσεις ξεκίνησαν το 2022 μετά από ετυμηγορία του Διεθνούς Δικαστηρίου που αναγνώριζε τα επιχειρήματα του Μαυρίκιου υπέρ της κυριαρχίας του επί του αρχιπελάγους. Παρόμοια απόφαση είχαν λάβει η Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών και το Διεθνές Δικαστήριο για το Δίκαιο της Θάλασσας το 2019 και το 2021 αντίστοιχα.

Η συμφωνία θα πρέπει να επικυρωθεί με νόμους, αλλά οι δύο κυβερνήσεις δεσμεύθηκαν να προχωρήσουν στην οριστικοποίηση αυτής το συντομότερο δυνατό.

Πηγή: ΡΙΚ, Θανάσης Γκαβός

ΜΧ