Οικονομική κρίση και επιπτώσεις στην υγεία

Τι είναι το στρες;

Στρες είναι η σωματική, συναισθηματική και διανοητική πίεση που βιώνει το άτομο όταν αντιληφθεί ότι οι δυνατότητες του δεν μπορούν να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις που του επιβάλλονται. Οι σημερινές συνθήκες έχουν επιβάλει μια κατάσταση υπερβολικού στρες.

Ενώ το στρες αποτελούσε πάντοτε τον καλύτερο σύμμαχο του ανθρώπινου οργανισμού στον αγώνα για επιβίωση και ανάπτυξη, τον προετοίμαζε για την αντιμετώπιση των προκλήσεων που του επέβαλλε το περιβάλλον του αλλά και ο ίδιος ο εαυτός του, σήμερα οι προκλήσεις είναι τόσο μεγάλες που ο μηχανισμός του στρες έγινε εχθρός του ανθρώπου.

Με τι συμπτώματα εμφανίζεται το στρες;

Με συναισθηματικές διαταραχές όπως θυμός, αμηχανία, κατάθλιψη, ενοχή, απογοήτευση, πλήξη, πόνος, δειλία, σύγχυση, αίσθημα ανοησίας, φόβος, ανεπάρκεια, αίσθημα θριάμβου, ζήλεια, τάσεις αυτοκτονίας και άγχος.

Με διανοητικές διαταραχές όπως ανικανότητα διαυγούς σκέψης αλλά και "μπλοκάρισμα" της σκέψης, μειωμένη αυτοσυγκέντρωση, προβληματική μνήμη, αναποφασιστικότητα, λανθασμένη λήψη αποφάσεων, μειωμένη παραγωγικότητα.

Με συμπεριφορικές διαταραχές όπως κακές συνήθειες ύπνου, υπερβολική κατανάλωση οινοπνευματωδών, υπερβολική κατανάλωση φαγητού/απώλεια όρεξης, χαμένα επαγγελματικά ραντεβού/αργοπορία, αποφυγή επαφής με ανθρώπους, αλλαγή στον τρόπο οδήγησης, οικογενειακά προβλήματα.

Με σωματικές διαταραχές όπως καρδιαγγειακές παθήσεις, ακραίες μορφές μυοσκελετικών επιπλοκών, διαταραχές του ύπνου, γαστρεντερικές διαταραχές, πονοκέφαλοι και ημικρανίες, πρόωρα γηρατειά, εύκολη κόπωση, ατυχήματα.

Ποια είναι τα αίτια και οι επιπτώσεις του στρες;

Σήμερα μετατράπηκε στον μεγαλύτερο εχθρό της ευτυχίας και της υγείας του ανθρώπου γιατί οι πολιτικές, κοινωνικές και οικονομικές συνθήκες, εξασκώντας πίεση στον ανθρώπινο οργανισμό, τον οδήγησαν σε αρνητικά συναισθήματα (απογοήτευση, θυμό, αδιέξοδο, ανασφάλεια) και στη συνέχεια στην αρρώστια και στη δυστυχία.

Οι άνθρωποι παγιδευμένοι από τα σκάνδαλα, το αδιέξοδο του Κυπριακού, την ανεργία, την έλλειψη επικοινωνίας κ.ά. εμποδίζονται και αδυνατούν να διοχετεύουν την πλεονάζουσα ενέργεια σε υγιή κανάλια, έτσι επιλέγουν συχνά την αρρώστια και την αρνητική συμπεριφορά ως μέσο διαφυγής. Γι' αυτό και σήμερα παρατηρείται αύξηση στις ασθένειες, σωματικές ή ψυχικές, αλλά και στη βίαιη ή αντικοινωνική συμπεριφορά (έγκλημα, ναρκωτικά, ατυχήματα, αυτοκτονίες).

Πώς αντιμετωπίζεται;

Ο άνθρωπος από τα παλιά χρόνια πάντα είχε ως έναν από τους βασικούς σκοπούς στη ζωή του την προσωπική ανάπτυξη και την πνευματική ολοκλήρωση υιοθετώντας αξίες όπως η αγάπη, η πίστη, η συντροφικότητα και με την ανάπτυξη ικανοτήτων, όπως η δημιουργικότητα, ο αυθορμητισμός, η ορθή επικοινωνία, η κατανόηση και η θετική σκέψη.

Σήμερα, όλα αυτά έχουν εγκαταλειφθεί και στη θέση τους μπήκε ο στόχος της επιβίωσης, αφού προηγήθηκε ο άμυαλος πλουτισμός. Σήμερα, διαφαίνεται όσο ποτέ άλλοτε η ανάγκη -προκειμένου να επιβιώσουμε μέσα στις σύγχρονες συνθήκες ζωής- να βελτιώσουμε και να αναπτύξουμε την προσωπικότητα μας, να πλατύνουμε το επίπεδο συνείδησης και αυτογνωσίας μας και να διαχειριζόμαστε καλύτερα την ψυχική μας ενέργεια και τα αποθέματα της.

Κατά κακή τύχη της υγείας μας, αναπτύξαμε έναν πολιτισμό που κινείται με ένα διαρκώς επιταχυνόμενο ρυθμό αλλαγών σε όλους τους τομείς, ενώ το παιδαγωγικό μας σύστημα αρνείται να μας διδάξει τους τρόπους αντιμετώπισης των πηγών και των ποσοτήτων του στρες, που πολλαπλασιάζονται καθημερινά.

Είναι, λοιπόν, επιτακτική η ανάγκη να αντιμετωπίσουμε σωστά και υπεύθυνα αυτό το πρόβλημα εάν δεν θέλουμε να βρεθούμε στο μέλλον προ εκπλήξεων.

Σωστοί τρόποι αντίδρασης απέναντι στο στρες:

1. Καταγράψτε όλους τους παράγοντες που σας το προκαλούν και προσπαθήστε να περιορίσετε αυτούς που ευθύνονται για τις περιττές στεναχώριες και απογοητεύσεις. Σημειώνετε τα γεγονότα της ζωής σας.

2. Περνάτε περισσότερο χρόνο ασχολούμενοι με τα παραμελημένα χόμπι σας.

3. Εφαρμόζετε τεχνικές χαλάρωσης.

4. Κάντε ένα μακρόχρονο πλάνο ζωής.

5. Μάθετε να αναθέτετε καθήκοντα σε άλλους.

6. Περνάτε περισσότερο χρόνο με την οικογένεια και με φίλους.

7. Δώστε στον εαυτό σας το χρόνο να χαλαρώσει.

8. Κόψτε τις λιπαρές τροφές.

9. Αποφεύγετε την τελειομανία.

10. Ορίστε τις προτεραιότητες σας.

11. Σημειώστε στο καρνέ των ραντεβού σας χρόνο για κοινωνικές επαφές.

12. Βεβαιωθείτε ότι κάνετε την κατάλληλη για σας δουλειά.

13. Κάνετε μία δουλειά την κάθε φορά και τελειώνετε την.

14. Αγκαλιάζετε τακτικά κάποιον. 

15. Κάνετε ένα περίπατο κάθε μέρα.

16. Δεχτείτε τα λάθη σας και τις αδυναμίες σας.

17. Αποφύγετε να θέτετε περιττές προθεσμίες.

18. Χαμογελάτε περισσότερο.

19. Κατά τακτά χρονικά διαστήματα ακολουθείτε ένα ημερήσιο πρόγραμμα αντιστρές.

20. Λέτε αυτό που σκέφτεστε, αυτό που αισθάνεστε μην το κρατάτε για τον εαυτό σας.

21. Λύνετε τα προβλήματα σας, μην τα παραμερίζετε και μην αναβάλλετε τη λύση τους για την επομένη, διαφορετικά η συνεχής απασχόληση του μυαλού με αυτά θα φέρει το στρες.

22. Προετοιμάστε τις επαγγελματικές, οικογενειακές ή συναισθηματικές σας αλλαγές και αποφύγετε τις σημαντικές και συμβιβαστικές αλλαγές. Πολλές αλλαγές μαζί καταλήγουν στο στρες.

Όλα αυτά αποτελούν απαραίτητα μέτρα προκειμένου να απαλλαγούμε από το υπερβολικό φορτίο του στρες της σύγχρονης εποχής. Αυτό το υπερβολικό φορτίο του στρες παράγεται από πολλές πηγές οι οποίες βρίσκονται μέσα στα πλαίσια της κοινωνίας μας, του πολιτισμού μας και του φυσικού μας περιβάλλοντος. Ας είμαστε προσεκτικοί στον τρόπο που δρούμε, αλλά και στις επιλογές μας.