Ρευστότητα και τα σενάρια των Βρυξελλών

Αν ληφθεί υπόψη ότι η Ελλάδα έχει να λάβει δόση από το καλοκαίρι του 2014 γίνεται αντιληπτό ότι οι συνθήκες είναι  ιδιαίτερα ασφυκτικές τον Απρίλιο και κυρίως το Μάιο λόγω των άμεσων χρηματοδοτικών αναγκών της χώρας για την εξυπηρέτηση των δανειακών αναγκών. Μια απόφαση του Εurogroup για την εκταμίευση διαθέσιμων θα στείλει θετικά μηνύματα σε πολλούς παραλήπτες. Κατ’αρχήν στις αγορές, οι οποίες εξακολουθούν να ανησυχούν και να μην έχουν διαγράψει το σενάριο τoυ Grexit. Θα διευκολύνει επίσης και τον Πρόεδρο της ΕΚΤ Μάριο Ντράγκι στη λήψη απόφασης για επιστροφή της Ελλάδας στο καθεστώς της κατ’ εξαίρεση αποδοχής ελληνικών ομολόγων από τις τράπεζες ως εγγύηση για παροχή ρευστότητας.

Πρακτικά η έγκριση των μεταρρυθμίσεων που θα αρχίσουν να υλοποιούνται άμεσα, θα οδηγήσει στην αποδέσμευση των διαθέσιμων χρημάτων του ελληνικού προγράμματος. Σήμερα βρίσκονται διαθέσιμα 7.2 δισ. ευρώ, τα οποία προέρχονται: 1.8 δισ. ευρώ από την τελευταία δόση των Ευρωπαίων, 1.9 δισ. ευρώ που δεν είναι δάνεια αλλά επιστροφή των κερδών της ΕΚΤ το 2014 από τα ελληνικά ομόλογα που κατέχει, 3.5 δισ. ευρώ καθυστερούμενες δόσεις του ΔΝΤ.

Τα 7.2 δισ. ευρώ θα δοθούν τμηματικά στην Ελλάδα μέχρι τον Ιούνιο, που τελειώνει το πρόγραμμα. Ωστόσο, στις Βρυξέλλες εκφράζουν προβληματισμό γιατί το ποσό αυτό δεν επιλύει κανένα μακροπρόθεσμο πρόβλημα της οικονομίας, απλώς- όπως αναγνωρίζουν- μεταθέτει χρονικά τον κίνδυνο στάσης πληρωμών. Με τα χρήματα αυτά μπορούν να πληρωθούν οι βραχυπρόθεσμες δανειακές υποχρεώσεις της χώρας, σημειώνουν με νόημα και προειδοποιούν ότι μέχρι τον Ιούνιο που ολοκληρώνεται το πρόγραμμα η Ελλάδα δεν θα μπορέσει να βγει για δανεισμό στις χώρες εκδίδοντας τριετή, πενταετή ή δεκαετή ομόλογα με λογικά επιτόκια.

Η κατάσταση αναμένεται να καταστεί ιδιαίτερη προβληματική από τον Ιούλιο καθώς η Ελλάδα θα χρειαστεί 5,12 δισ. ευρώ, 3,69 δισ. ευρώ τον Αύγουστό και 1,72 δισ. ευρώ το Σεπτέμβριο για την εξόφληση δανειακών αναγκών. Το πρόγραμμα και η χρηματοδότηση τελειώνουν τον Ιούνιο, που σημαίνει ότι οι παραπάνω υποχρεώσεις δεν μπορούν να καλυφθούν από την έξοδο στην αγορά. Τα δεδομένα αυτά οδηγούν αναπόφευκτα στην ανάγκη  σύναψης νέας δανειακής σύμβασης με τους εταίρους, η οποία φυσικά δεν θα είναι τρίμηνης διάρκειας αλλά πολύ μεγαλύτερη. Η προληπτική πίστωση δεν περιλαμβάνεται στα σενάρια που εξετάζονται και οι Βρυξέλλες «δείχνουν» κανονικό δανεισμό που ισοδυναμεί όμως με αξιολογήσεις και κάποιας μορφής μέτρα.

Υπό τη σκιά αυτών των εξελίξεων και των δύσκολων αποφάσεων που θα πρέπει να ληφθούν τους επόμενους μήνες καθοριστικό θα είναι το κλίμα που θα διέπει τις σχέσεις των δύο πλευρών. Μετά την επταμερή συνάντηση, στο περιθώριο της Συνόδου Κορυφής, και κυρίως την επίσκεψη του Έλληνα πρωθυπουργού στο Βερολίνο και τη συνάντηση με την Καγκελάριο Μέρκελ διαπιστώνεται σαφής βελτίωση. Ωστόσο, επειδή η εμπιστοσύνη μεταξύ των εταίρων και της ελληνικής κυβέρνησης είχε κλονιστεί σε πολύ μεγάλο βαθμό τους τελευταίους δύο μήνες η αποκατάσταση θα πάρει χρόνο.