Οι προοπτικές Brexit υπό μια κυβέρνηση Εργατικών

Μία ενδιαφέρουσα ανάλυση που αμφισβητεί την κυρίαρχη άποψη σχετικά με το πώς το εκλογικό αποτέλεσμα στη Βρετανία την 7η Μαΐου θα μπορούσε να επηρεάσει τις προοπτικές παραμονής ή εξόδου της χώρας από την ΕΕ πραγματοποίησε η δεξαμενή σκέψης Open Europe, που θεωρείται τα τελευταία χρόνια ως κορυφαία πηγή ανάλυσης της σχέσης Βρυξελλών-Λονδίνου.

Η εκτίμηση του Open Europe είναι ότι αν και μια νίκη των Συντηρητικών υπό τον Ντέιβιντ Κάμερον θα οδηγούσε σε δημοψήφισμα για την ΕΕ με όλα τα ενδεχόμενα να είναι ανοιχτά, η ανάδειξη των Εργατικών στην εξουσία δεν θα έλυνε το θέμα της σχέσης με τις Βρυξέλλες άπαξ και δια παντός, αλλά απλώς θα το παρέπεμπε στο κοντινό μέλλον.

Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε ο αναλυτής Πάβελ Σβιντλίσκι, «ενώ μία νίκη των Εργατικών ίσως να μείωνε την προοπτική ενός Brexit την επόμενη πενταετία, θα μπορούσε να την αυξήσει εντός των επόμενων δέκα ετών».

Ο ηγέτης των Εργατικών Εντ Μίλιμπαντ έχει ξεκαθαρίσει ότι υπό την πρωθυπουργία του η χώρα δε θα πήγαινε σε δημοψήφισμα για την παραμονή ή έξοδο από την ΕΕ, εκτός αν υπήρχε μία περαιτέρω μεταφορά εξουσιών από το Λονδίνο και τις υπόλοιπες εθνικές πρωτεύουσες στις Βρυξέλλες, κάτι που υπό τις παρούσες συνθήκες θεωρείται εξαιρετικά απίθανο μέσα στην επόμενη πενταετία που θα διαρκέσει η θητεία της νέας βρετανικής κυβέρνησης.

Ορισμένοι πολιτικοί στην Ευρώπη ελπίζουν σε μια νίκη των Εργατικών, επομένως, θεωρώντας ότι με τους Εργατικούς στην εξουσία οι σχέσεις Λονδίνου-Βρυξελλών θα γίνουν πιο σταθερές και ο κίνδυνος του Brexit θα υποχωρήσει σημαντικά. Παρόλα αυτά, υποστηρίζει το Open Europe, ενώ η αβεβαιότητα επ’ αυτού θα μειωθεί βραχυπρόθεσμα καθώς δε θα υπάρχει η «απειλή» του δημοψηφίσματος, παραδόξως τα χρόνια μετά την πενταετία η πιθανότητα του Brexit θα μπορούσε για την ακρίβεια να αυξηθεί για μια σειρά λόγων.

Πρώτον η ανησυχία και καχυποψία των Βρετανών με την ΕΕ δε θα εξαφανιστεί με μία νίκη των Εργατικών. Η πρόκληση για τον Εντ Μίλιμπαντ θα γινόταν μεγαλύτερη με τις προσπάθειες για μεγαλύτερη ενσωμάτωση στην ευρωζώνη που θα μπορούσε να προκαλέσει διαπραγματεύσεις επί των συνθηκών έως το 2020. Επίσης μία νέα μεγάλη αντιδικία όπως οι διαφωνίες του Λονδίνου για τον κοινοτικό προϋπολογισμό ή την επιλογή του Ζαν Κλοντ Γιούνκερ για την ηγεσία της Κομισιόν, θα μπορούσε να επαναφέρει το ζήτημα της εξόδου της Βρετανίας από την ενωμένη Ευρώπη.

Δεύτερον, η έλλειψη μεταρρύθμισης της ΕΕ θα άφηνε εκτεθειμένη μια κυβέρνηση Εργατικών, οι οποίοι έχουν παραδεχθεί πως ο τρόπος λειτουργίας των Βρυξελλών δεν ικανοποιεί απόλυτα τους Βρετανούς πολίτες. Αν τυχόν το θέμα των μεταρρυθμίσεων εξαφανιζόταν από την ατζέντα, οι Βρετανοί ψηφοφόροι ίσως να εξέφραζαν πάλι με τρόπο επιτακτικό τη δυσφορία τους.

Τρίτον, η αντιπολίτευση, δηλαδή οι Συντηρητικοί, ίσως να υιοθετούσαν μία ακόμα πιο έντονα ευρωσκεπτικιστική στάση ασκώντας ανυπόφορη πίεση επί του Εντ Μίλιμπαντ και της κυβέρνησής του. Σε περίπτωση αντικατάστασης του Ντέιβιντ Κάμερον στην ηγεσία του κόμματος, αυτή η ευρωσκεπτικιστική στροφή θα ήταν πολύ πιο απότομη αν τα ηνία του κόμματος αναλάμβανε κάποιος ευρωσκεπτικιστής Συντηρητικός πολιτικός. Το ειδικό βάρος των Τόρις σαφώς είναι υπερπολλαπλάσιο του UKIP, επομένως μία τέτοια επίσημη κομματική στροφή θα άλλαζε τα δεδομένα στη συζήτηση περί Brexit.

Τέλος, η ανάλυση του Open Europe επισημαίνει την πιθανότητα ανόδου του αγγλικού εθνικισμού που κάλλιστα θα μπορούσε να πυροδοτηθεί από μία εξαιρετικά πιθανή κυβερνητική σύμπραξη των Εργατικών με το Εθνικό Κόμμα Σκωτίας, που αρνείται να εγκαταλείψει τον στόχο μίας ανεξάρτητης Σκωτίας. Η ανάδειξη των εθνικιστικών τάσεων των Άγγλων θα είχε απρόβλεπτες συνέπειες τόσο για το μέλλον του Ηνωμένου Βασιλείου όσο και για ένα μελλοντικό δημοψήφισμα για την ΕΕ.

Από την άλλη πλευρά βέβαια, μία νίκη των Συντηρητικών την 7η Μαΐου αφήνει ορθάνοιχτη την πιθανότητα ενός Brexit μέσω του δημοψηφίσματος, καθώς ς θεωρείται πολύ δύσκολο ο κ. Κάμερον να κερδίσει τις μεταρρυθμίσεις που επιδιώκει από τις Βρυξέλλες, απομονωμένος όπως είναι στην Ευρώπη.